Kitabın tam adı Fedailerin Kalesi Alamut’tur ve sloven yazar Vladimir Bartol tarafından yazılmıştır .
Kitabın öncelikle diline değinicek olursak , kitap ilk yazıldığı dilden yani slovence den fransızcaya , fransızcadan almancaya,almancadan da türkçeye çevrildiği için olayların geçtiği 1100 lü yıllarda anlatılan olaylar için gayet modern bir dil kullanılmış , çeviriden dolayı kaynaklanan bu kusur yazarın mükemmel anlatımıyla dengeleniyor . Yazar oldukça akıcı bir dille oldukça felsefik ve psikolojik bir roman yazmış.
Kitabın konusu 1090-1256 arasında alamut ( kartal yuvası ) adıyla bugünki iran sınırları içinde yer alan kalenin ilk kumandanı Hasan Sabbah ın ve onun etrafında dönen olayları anlatılıyor. Aynı kitapta yazdığı gibi Hasan Sabbah gizli bir bahçe kurup bu bahçeye fedailerini koyup onları sahte cennetle aldatmış ve cennetin anahtarının elinde olduğunu söylemiştir .Hasan Sabbah ın fedaileri Büyük Selçuklu Devletinin hükümdarı Melikşah ı ve veziri Nizam-ül Mülk ü öldürmüşlerdir.Ve bu ölümler sonucunda Melikşah ın oğulları taht kavgasına girişmişler ve Büyük Selçuklu devleti dağılmıştır.Hasan Sabbah Şiilik meşrebinin İsmailîlik mezhebinin Nizarilik koluna bağlıdır , Ömer Hayyam ve Nizam-ül Mülk ile yakın dosttur , Nizam-ül Mülk vezir olduktan sonra selçuklu sarayında yaşamıştır fakat daha sonraları nizamül mülk ile görüşleri ayrışınca hem nizamül mülke hemde türklere düşman olmuştur. Sonra alamut kalesi kartal yuvasını ele geçirip orda bi cemaat tarikat yada en açık şekilde suikastçi ordusu kurmuştur . İronik olan şey her ne kadar Hasan Sabbah türklerle savaşmış olsa da ( buna savaşmak denilirse ) kalesinde üst düzey kumandanlar türktür ve Hasan Sabbah öldükten sonra kaleyi 120 yıl türk kumandanlar yönetmiştir.Ve 1256 yılında moğol istilasi sonucunda kale yıkılmıştır.
Her ne kadar Hasan Sabbah ve fedaileri kendilerine ismaililer deselerde başkaları onlara haşhaşiler demiştir , bunun sebebi Hasan Sabbah fedailerini cennet vaadiyle kandırırken onların kafalarını bulandırmak için onlara haşhaş vermiştir.Haşhaşi kelimesi çoğu dilde suikastçi kelimesiyle özdeşleşmiştir o yüzden ingilizcedeki assasin yani suikastçi kelimeside haşhaşiden gelmektedir.
Şimdiye kadar yazarın anlattığı gerçek tarihi olaylara değindik , şimdide biraz yazarın benim kendi açımdan düştüğü yanlışlıklara değinelim.
Yazar, Niçe’nin “Din toplumların afyonudur.” sözünü kendine ana fikir olarak edinmiş ve sürekli dine yani müslümanlığa saldırmış kitapta . Bu saldırmayı yaparken de biraz ipin ucunu kaçırmış bence. Çünkü islamiyet ve din kavramını sadece insanların cennete ulaşmak için kullandıkları basit bi araç gibi göstermeye çalışmış , bu gösterim üzerine yargılamalarda bulunmuş.Doğrudur insanlar din ile veya cennet vaadiyle kandırılabilir ve inanılmaz kötü şeyler yapmaları sağlanır ama asıl sorulması gereken soru insanlar bunu sadece din için mi yapar , dini burdaki ana suçlu konumuna koymak ne kadar dürüst bi tanımdır. Kendi fikirlerime göre bu dürüst bi yaklaşım değil çünkü sovyetler rusyasındaki askerler ateistlerdir ve onlarda inanılmaz kötülükte şeyler yapmışlardır, diğer bir örnek Hitler milyonlarca insanı bir imparatorluk kurmak için katletmiştir ve değişik örnekler verilebilir. Din değildir insanlara inanılmaz kötülükte şeyler yaptıran , düşüncelerdir , onların yorumlanma biçimleridir.
Felsefik olarak beni rahatsız eden şeylerin dışında birazda tarihsel olarak rahatsız eden şeylere değinemek istiyorum.Kitapta Melikşah’tan öyle bahsedilmiş ki sanki çok beceriksiz ,korkak ve doğru düzgün fikirleri olmayan bir insan sanırsınız . Halbuki Melikşah zamanında Büyük Selçuklu Devletinin sınırları Akdeniz ve Marmara Denizinden Kaşgar’a, Kafkasya’dan Yemen’e kadar uzanıyordu.
Selçuklu devletindeki türkler sünni oldukları için Hasan Sabbah dolayısıyla yazar türklerden şeytanın askerleri diye bahsediyor ama bununda taraflı bi yorum olduğunu açıklamama gerek yok .
Sonuç olarak çeviriden kaynaklanan yavanlık dışında kitabın dili ve anlatımı mükemmel . İnsan psikolojisinin çalışma biçimini ve davranışlarını çok iyi anlatıyor , insanın düşünceleri uğruna neler yapabiliceklerini çok iyi özetliyor. Yazar kitabı tarihsel olarak çok iyi bir kurguya oturtmuş ve akıcı olmasını sağlamış. Diğer taraftan kitaptaki felsefe ve düşüncelerle hemfikir olmadığım için kitaba biraz kötümser bakıyorum ama yazar gerçekten okunulması gereken bir şaheser çıkarmış ortaya, ben daha fazla kitabın ayrıntılarına girmeyeyeim ve o güzelliği siz keşfedin.
Ayrıca dip not olarak kitaptan anlatılanlarla nerdeyse yüzde yüz uyuşan bir oyun yapılda kısa bir zaman önce ubisoft tarafından Assasin’s Creed adında. Oyunu çıktığı zaman oynamıştım ve kitabı okuduktan sonra diyebilirim ki oyun o ortamı çok güzel anlatıyor , oyunu oynadığım zaman fazla ilerlememiştim ama şimdi kitabı okuduktan sonra oyunu fırsat bulunca oynayıp bitirmek istiyorum.
Kitapsız kalmayın , kendinizi o hazinelerden mahrum bırakmayın.
Yorum yazın